ר׳ יוסל קמצן זי״ע — יוסעלע דער הייליגער קמצן
יוסעלע דער הייליגער קמצן זי״ע
ר׳ יוסל קמצן זי״ע — יוסעלע דער הייליגער קמצן
A reliable yahrzeit was not found in the sources used for this draft. Please confirm before listing him on the calendar. [CONFIRM YAHRZEIT]
שיקט א קוויטל צו דעם קברביאגראפיע
יוסעלע דער הייליגער קמצן זי״ע — ר׳ יוסל קמצן, יוסעלע דער הייליגער קמצן — האט געלעבט אין קאזשימיעזש, די אידישע שטאט פון קראקא, אין דעם 17טן יארהונדערט. זיין ציון שטייט אין רמ״א בית החיים, ביי דער וואנט, לעבן תוספות יום טוב זי״ע. א זיכערע יארצייט האט מען אין די מקורות דא נישט געפינען. [CONFIRM YAHRZEIT]
מען דערציילט אז ער איז געווען א נגיד אין קראקא, און די שטאט האט אים געהאלטן פאר א קמצן, ווייל קיינער האט אים נישט געזען געבן צדקה. ווען ער איז נפטר געווארן, זאגט די מסורה, האט מען אים באגראבן הינטן אין בית החיים, ביי דער וואנט, אויף א פלאץ אן כבוד. באלד דערנאך זענען די עניים פון שטאט געקומען צום רב. די וועכנטלעכע הילף וואס זיי האבן באקומען פון א באהאלטענעם בעל צדקה האט זיך אפגעשטעלט. דעמאלט איז נתגלה געווארן אז יוסעלע זי״ע האט זיי אלע יארן מחזיק געווען בסתר — איינע פון די העכסטע מדרגות פון צדקה, געבן אזוי אז דער געבער און דער מקבל ווייסן נישט איינער פון צווייטן.
מען דערציילט אז דער רב איז געווען תוספות יום טוב זי״ע. ער האט צונויפגענומען די שטאט בעטן מחילה ביים קבר, און צוגעלייגט אויף דער מצבֿה דאס ווארט «הצדיק» — אדער «קדוש». ער האט געבעטן אז ווען זיין צייט וועט קומען, זאל מען אים באגראבן לעבן יוסעלע זי״ע. ביז היינט שטייען די צוויי קברים איינס לעבן צווייטן ביי דער וואנט. מיר ברענגען דאס אלס די מסורה וואס מען זאגט ביים ציון, נישט אלס א פאקט וואס שטייט אין א ספר פון יענע יארן. אייער קוויטל וועט געלייגט ווערן ביים קבר פון יוסעלע דער הייליגער קמצן זי״ע אין רמ״א בית החיים אין קראקא.
היסטארישער הינטערגרונט
לויט דער מסורה האט יוסעלע זי״ע געלעבט אין קראקא אין די יארן פון תוספות יום טוב זי״ע, וואס איז געווען רב דארט פון ת״ג ביז זיין הסתלקות אין תי״ד. דאס איז געווען א דור נאכן רמ״א זי״ע, אין דעם זעלבן בית החיים, און די יארן פון און גלייך נאך די גזירות ת״ח־ת״ט, א שרעקלעכע צרה פאר פוילישן אידנטום. קאזשימיעזש איז נאך אלץ געווען א גרויסע קהילה, אפילו אין די שווערע יארן.
פריער און שפעטער
ווער ס׳איז געווען פריער
- דער רמ״א זי״ע — דער פריערדיקער גדול פון קראקא; ער ליגט אין דעם זעלבן בית החיים
ווער ס׳איז געווען שפעטער
- תוספות יום טוב זי״ע — מען דערציילט אז ער האט געבעטן מען זאל אים באגראבן לעבן יוסעלע זי״ע; זייערע ציון׳ען שטייען איינס לעבן צווייטן ביי דער וואנט
בני דור
- תוספות יום טוב זי״ע — לויט דער מסורה האבן זיי געלעבט אין קראקא אין די זעלבע יארן
מקורות
די פאקטן אויף דער זייט שטאמען פון דער אלטער וועבזייט און פון די מקורות דא. וואו די מקורות זענען נישט איין שטה, שטייט עס אין טעקסט.
- Wikipedia: Yossele the Holy Miser (the mesorah of his hidden tzedakah and the kever next to the Tosefos Yom Tov zy"a in the Remah Beis Hachaim)
- Eli Valley, The Great Jewish Cities of Central and Eastern Europe (1999), pp. 336–337 (cited by Wikipedia for the Krakow mesorah)
- Joachim Jacobs, Houses of Life: Jewish Cemeteries of Europe (2008), p. 96 (the matzeivah beside the Tosefos Yom Tov zy"a)
- Archived English pages of globalkvittel.com (Wayback Machine, especially 2024-04-27 and 2025-10-30)
קוויטל
שיקט א קוויטל צו יוסעלע דער הייליגער קמצן זי״ע
שרייבט די נעמען און אייער בקשה. דאס קוויטל וועט מען ברענגען צו דעם קבר. א פדיון פון אכצן דאלאר אדער מער גייט מיט; איר קלייבט אויס דעם סכום, און מען פירט אייך צו א זיכערער צאל־זייט. דער שליח קריגט דאס קוויטל ערשט ווען דער פדיון איז אנגעקומען.